Czasowniki modalne (Modal Verbs) – zastosowanie

Czasowniki modalne stosuje się przed bezokolicznikami innych czasowników, w ten sposób dodają do nich pewne znaczenie, lub inaczej mówiąc, modelują (wpływaja na znaczenie) czasowników, którym towarzyszą. Czasowniki modalne w języku angielskim odgrywają ważna rolę, mogą one oznaczać prawdopodobieństwo, przypuszczenie, przyzwolenie, pewność, propozycję, obowiązek, możliwość, czy zakaz. Dzieki czasownikom modalnym możemy także udzielać rad, wyrażać prośby, czy kierować do kogoś krytykę. Każdy czasownik modalny ma kilka znaczeń, przez co dobrze jest znać kontekst, by właściwie zrozumieć intencje osoby mówiącej.

Do czasowników modalnych (Modal Verbs) zaliczamy: can, could, may, might, must, ought to, shall, should, will, would. Czasowniki dare, need, oraz used to, również mogą być używane jak czasowniki modalne.

 

Czasowniki modalne (Modal Verbs) służą do:

(1) wyrażania umiejętności, braku umiejętności – can, could, to be able.

 

Czasownik modalny – can (móc, potrafić, umieć), używamy w czasie teraźniejszym.

I can speak Chinese. (Umiem mówić po chińsku).

She can play the piano. (Ona umie grać na pianinie).

I can’t drive fast. (Nie umiem szybko jeździć samochodem).

 

Czasownik modalny – could, używamy w czasie przeszłym.

I could speak English seven years ago. (Umiałem mówic po angielsku siedem lat temu).

She could play the piano well when she was a child. (Ona umiała grać dobrze na pianinie, gdy była dzieckiem).

I couldn’t swim when I was six. (Nie umiałem pływać, gdy miałem sześć lat).

 

Wyrażenie – be able to (być w stane coś zrobić), używamy zarówno w czasie teraźniejszym, jak i przeszłym, ma podobne znaczenie jak czasowników can i could, stosuje się w przypadku konieczności użycia w zdaniu bezokolicznika z to, lub czasownika z końcówką –ing, lub czasu innego niż Present Simple czy Past Simple.

I am able to repair this bike.

I can repair this bike.

Potrafię naprawić ten rower.

 

She was always able to get what she wanted.

She could always get what she wanted.

Zawsze dostawała to, co chciała.

 

I was able to dance very well when I was a student.

I could dance very well when I was a student.

Umiałem bardzo dobrze tańczyć, kiedy byłem studentem.

 

He will be able to speak good English. (On będzie w stanie mówić dobrze po angielsku).

I have never been able to learn to cook. (Nie byłem w stanie nauczyć się gotować).

 

Formą przeczącą wyrażenia be able to, jest not be able to, lub be unable to.

I am not able to repair this bike.

I am unable to repair this bike.

I can’t repair this bike.

Nie umiem naprawić tego roweru.

 

Uwaga: Z able i unable, można zamiast czasownika be, używać czasowników seem (wydawać się), i feel (czuć).

The children seem unable to concentrate. (Wygląda na to, że dzieci nie są się w stanie skoncentrować).

 

Gdy mówimy o pojedynczym wydarzeniu, które miało miejsce w przeszłości, używamy wyłącznie wyrażenia be able to, zamiast czasownika could.

The rain stopped and I was able to cut the grass at last. (Przestało padać i mogłam w końcu ściąć trawę).

 

(2) wyrażania konieczności, obowiązku, braku obowiązku – must, have to, need.

 

Czasownik modalny – must (musieć), występuje tylko w formie czasu teraźnijszego. Czasownik ten służy do wyrażania konieczności, naszego wewnętrznego przekonania o potrzebie wykonania danej czynności.

I must call my sister. (Muszę zadzwonić do siostry) [mam taką ochotę, bo dawno z nią nie rozmawiałam].

You must come to my party. (Musisz przyjść na moje przyjęcie) [lubię Cie, dlatego chciałbym żebyś przyszła].

 

W czasie przeszłym i przyszłym do wyrażania wewnętrznych konieczności i przekonań, zamiast must, użyjemy czasownika modalnego have to (musieć).

I must change my job. (Muszę zmienić pracę) [bo ta praca nie daje mi żadnej satysfakcji].

Last year she had to change her job four times. (W zeszłym roku musiała zmieni pracę 4 razy) [bo zarobki były nie wystarczające].

Next year I will have to change my job. (W przyszłym roku będę musiała zmienić pracę) [bo przeprowadzam się do innego miasta].

 

Przeczeniem dla czasownika modalnego must, jest forma  don’t need to lub w formie skróconej – needn’t. Konstrukcje taka użyjemy wtedy, gdy chcemy wyrazić nasze przekonanie o braku konieczności.

I don’t need to work on Saturday. (Nie musze pracować w sobotę) [ale mogę, jeśli tylko chcę].

I needn’t get up earl in the morning. (Nie muszę wstawać wcześnie rano) [ale mogę, jeśli tylko chcę].

I don’t need to be at home before midnight. (Nie muszę być w domu przed północą) [ale mogę, jeśli tylko chcę].

 

Uwaga: Czasownik must + not, forma skrócona – musn’t, oznacza zakaz zrobienia czegoś, lub inaczej, stanowi nakaz nie robienia czegoś. Nie jest on zatem przeczeniem czasownika must.

You musn’t smoke here. It’s forbidden! (Nie wolno tu palić. To zabronione!).

I musn’t work on Sunday. (Nie wolno mi pracować w niedzielę) [taki jest ustawowy zakaz].

You musn’t park here. (Nie wolno Ci tutaj parkować) [taki jest tutaj zakaz].

 

Czasownik modalny – have to (musieć), służy do wyrażania obowiązku, konieczności wynikającej z okoliczności zewnętrznych, narzuconych na nas w wyniku czyjegoś polecenia, rozkazu czy przepisu.

I have to be at work at 6 am every day. (Muszę być w pracy o 6 rano każdego dnia) [taki jest wymóg pracodawcy].

You have to wear a seat belt in a car. (W samochodzie trzeba mieć zapięte pasy) [taki jest przepis o ruchu drogowym].

We have to find another motel. (Musimy znaleść inny motel) [bo obecny motel, nie spełnia naszych oczekiwań].

He has to go to hospital. (Musi iść do szpitala) [bo coś mu dolega].

 

Jeśli takiego zewnętrznego przymusu nie ma, to użyjemy konstrukcji czasownika posiłkowego w przeczeniu don’t, w połączeniu z czasownikiem have to.

I don’t have to go. (Nie muszę iść).

He doesn’t have to work. (On nie musi pracować).

They didn’t have to sell the car. (Nie musieli sprzedawać samochodu).

 

Z praktycznego punktu widzenia, zatem don’t have to oznacza to samo co don’t need to.

I don’t need to work on Saturday.

I don’t have to work on Saturday.

Nie musze pracować w sobotę.

 

Czasownik modalny – need (potrzebować, musieć), występuje bardzo rzadko w zdaniach twierdzących. Między czasownikiem modalnym need, a czasownikiem zwykłym nie ma różnicy w znaczeniu, gdy mówimy o teraźniejszości. Po czasowniku zwykłym need, występuje czasownik w bezokoliczniku.

You needn’t stay.

You don’t need to stay.

Nie musisz zostać.

 

You will need to go on taking this medicine for three weeks. (Będziesz musiał przyjmować to lekarstwo przez 3 tygodnie).

You shall need to look at this again at our next meeting. (Będziemy musieli się jeszcze raz temu przyjrzeć na następnym spotkaniu).

 

Przeczenia tworzymy za pomocą odpowiedniego czasownika posiłkowego do, wyrażamy w ten sposób brak konieczności lub potrzeby wykonania czegoś.

I don’t need to work on Saturday. (Nie musze pracować w sobotę).

You don’t need to attend tomorrow’s meeting. (Nie musisz przychodzić na jutrzejsze spotkanie).

 

Aby wyrazić brak konieczności lub potrzeby wykonania czegos w czasie przeszłym, to należy rozważyć dwie konstrukcje z czasownikiem modalnym need.

(A) konstrukcja: didn’t + need to + bezokolicznik z to.

Użyjemy jej by powiedzieć, że czegoś nie musieliśmy robić i nie zrobiliśmy tego, lub gdy ktoś inny tego nie musiał zrobić i nie zrobił.

I didn’t need to take an umbrella. It was a sunny day. (Nie musiałem zabierać parasolki. Dzień był słoneczny).

They didn’t need to walk the dog. (Nie musieli wyprowadzić psa na spacer).

 

(B) konstrukcja: needn’t have + imiesłów bierny (3 forma czasownika).

Użyjemy jej by powiedzieć, że coś zrobiliśmy niepotrzebnie, lub gdy chcemy skrytykować zachowanie innych osób.

I needn’t have taken an umrella. It stopped raining the moment I left home. (Niepotrzebnie brałem parasol. Przestało padać, kiedy tylko wyszedłem z domu).

You needn’t have told me about that. (Niepotrzebnie mi o tym powiedziałeś).

 

(3) wysuwania propozycji, ofert i zaproszeń – can, could, shall, will.

 

Czasownik modalny – can, służy do wyrażania propozycji i ofert.

We can go for a walk. (Chodźmy na spacer).

We can visit Andrew. (Odwiedźmy Andrzeja).

Can I help you? (Pomóc Ci?).

Can I get you something to drink? (Przynieść Ci coś do picia?).

Can I offer you something to drink? (Czy mogę zaproponować Ci coś do picia?).

Can we help you with your homework? (Czy mamy Ci pomóc w zadaniu domowym?).

 

Czasownik modalny – could, służy do wyrażania bardziej uprzejmych propozycji i ofert.

I could drive you down to the stadion. (Mógłbym Cię odwieźć na stację).

Could you possibly meet me for lunch? (Czy mogła byś się ze mną spotkać na lunch?).

Could I get you something to eat? (Czy mógłbym Ci coś przynieśc do jedzenia?).

 

Czasownik modalny – shall, służy do wyrażania propozycji i ofert, w celu zrobienia czegoś wspólnie z kimś innym w formie pytania zaczynającego się od czasownika shall I, lub shall we. Czasownik ten może występować (w odróżnieniu do czasownika modalnego will) tylko w 1 osobie liczby pojedynczej i mnogiej, stosowany jest w odniesieniu do przyszłości. Shall nie jest często używane, w angielskim amerykańskim występuje bardzo rzadko.

Shall we go for a disco tonight? (Może poszlibyśmy dziś wieczorem na dyskotekę?)

Shall we meet by the museum in about an hour? (Może spotkalibyśmy się przy muzeum za około godzinę?).

Shall we go to Spain this year? (Może pojedziemy do Hiszpani w tym roku?).

Shall I help you? (Czy chcesz, abym Ci pomógł?).

Shall I hold it for you? (Potrzymać Ci to?).

 

Czasownik modalny – will, służy do wrażania propozycji i zaproszeń. Czasownik will stosowany jest w odniesieniu do przyszłości.

Will you have some more tea? (Czy masz jeszcze ochotę na herbatę?).

Will you come round for dinner on Monday? (Czy przyjdziesz w poniedziałek na obiad?)

What will you have to drink? (Czego się napijesz?).

 

(4) wyrażania próśb i poleceń – can, will, could, would, may, might.

 

Czasownik modalne – can, will, służą do wyrażania zwykłych prośb i poleceń,są zwrotami potocznymi. Czasownik will stosowany jest w odniesieniu do przyszłości, natomiast can, w odniesieniu do teraźniejszości.

Can you help me? (Możesz mi pomóc?).

Can you help me with this task? (Czy możesz mi pomóc w tym zadaniu?).

Can you pass the sugar? (Czy możesz mi podać cukier?).

Can you post those letters on your way home? (Czy możesz posłać te listy po drodze do domu?).

Will you do this for me? (Zrobisz to dla mnie?).

Will post this for me? (Czy wyślesz mi to?).

Will you pass the sugar, please? (Podasz mi cukier?).

 

Czasowniki modalne – could, would, służą do wyrażania próśb i poleceń, pełnią rolę zwrotów bardziej oficjalnych, są mniej stanowcze w odróżnieniu do can i will, ale bardziej grzeczniejsze. Czasownik would stosowany jest w odniesieniu do przyszłości, natomiast could, w odniesieniu do teraźniejszości.

Could I leave early today? (Czy mógłbym dzisiaj wyjść wcześniej?).

Could I borrow your like? (Czy mogłbym pożyczyć od Ciebie rower?).

Could you pass the salt? (Czy mógłbyś podać sól?).

Could you tell me the way to Newcastle? (Czy może mi pan wskazać drogę do Newcastle?).

Could you show me the way out, please? (Czy mogła by mi Pani wskazać wyjście?).

Would you like anything to eat? (Czy chciałbyś coś do jedzenia?).

Would you stay here for a moment, sir? (Czy mogłby Pan tu chwilkę zaczekać?).

 

Czasowniki modalne – may, might, użyjemy do wyrażania bardzo uprzejmych próśb, pełnią rolę bardzo oficjalnych zwrotów. Czasowniki te stosowane są przedewszystkim w języku formalnym.

May I help you, sir? (Czym mogę Panu służyć?) [zwrot grzecznościowy pracownika np. w sklepie, hotelu].

May I help you? (Czy mogę Ci pomóc) [bardzo uprzejma propozycja].

May I have a pay rise? (Czy mogę dostać podwyżkę?).

May I smoke? (Czy mogę zapalić?).

May I leave the classroom? (Czy mogę wyjść z klasy?).

Excuse me, madam, may I please borrow you pen? (Przepraszam Panią, czy mógłbym pożyczyć od Pani długopis?).

Might I have a look at my test? (Czy mogłbym spojrzeć na mój sprawdzian?).

 

(5) udzielania rad – should, ought to, must.

 

Czasowniki modalne – should, ought to (powinno się), służą do formułowania rad, mówienia o tym, co wydaje się właściwe w określonej sytuacji. Znaczenie czasowników jest takie samo. Czasownik ought, stosuje się w przypadku konieczności użycia w zdaniu czasownika głównego z to, stąd zapis ought to.

I should look for a better job. (Powinieniem poszukać sobie lepszej pracy).

I should be back on Saturday. (Powinieniem wrócić w sobotę).

She ought to eat less. (Powinna mniej jeść).

We ought to buy more food. (Powinniśmy kupić więcej żywności).

You ought to visit them some day. (Powinnaś ich kiedyś odwiedzić).

You ought to read this book. (Powinieneś przeczytać tę książkę).

You ought to try windsurfing. (Powinnaś spróbować windsurfingu).

They should talk to Bob. (Powinni porozmawiać z Bobem).

 

Czasownik modalny – must, jest formą mocniejszą czasowników should i ought to.

You must read this book. (Powinieneś przeczytać tę książkę).

You must study more to have better results. (Powinniście więcej się uczyć, żeby mieć lepsze wyniki).

 

(6) wyrażania krytyki – shouldn’t, ought not to.

 

Czasowniki modalne – shouldn’t, ought not to, używamy aby skrytykować czyjeś zachowanie lub postępowanie. Rozróżniamy dwie konstrukcje, których stosowanie uzależnione jest od czasu w którym chcemy wyrazić swoją krytykę:

(A) dla czasu teraźniejszego: shouldn’t / ought not to + bezokolicznik bez to.

You shouldn’t talk to Bob. (Nie powinnaś rozmawiać z Bobem).

You shouldn’t eat so much. (Nie powinieneś tyle jeść).

Mark shouldn’t speak badly of his brother. (Marek nie powinien źle mówić o swoim bracie).

He ought not to neglect his family. (Nie powinien zaniedbywać rodziny).

She ought not to be so cheeky! (Nie powinna być tak bezczelna!).

 

(B) dla czasu przeszłego: shouldn’t / ought not to + have + imiesłów bierny (3 forma czasownika).

She shouldn’t have told him about that. (Nie powinna była mu mówić o tym).

They ought not to have taken the loan. Now they have problems with paying it back. (Nie powinni byli brać pożyczki. Teraz mają problemy z jej spłatą).

 

(7) wyrażania przyzwolenia, braku przyzwolenia, zakazu – can, could, may, might, can’t, mustn’t, may not.

 

Czasowniki modalne – can, could, may, might, stosujemy w pytaniach o pozwolenie, przyzwolenie. Zwroty z could, may, might, pełnią tutaj rolę zwrotów oficjalnych, formalnych. Can jest zwrotem potocznym.

Can we go out? (Czy możemy wyjść?).

Could I open the window? (Czy mógłbym otworzyć okno?).

May I smoke? (Czy mogę zapalić?).

Might I look at these documents? (Czy mógłbym spojrzeć na te dokumenty?).

 

Czasowniki modalne – can, may, stosujemy jeśli chcemy wyrazić pozwolenie, przyzwolenie. Czasownik can stosujemy w zwrotach potocznych, natomiast may w zrotach oficjalnych.

You can go out. (Możecie wyjść).

You may smoke. (Możesz zapalić).

 

Czasowniki modalne – can’t, musn’t, may not, użyjemy jeśli chcemy wyrazić brak przyzwolenia lub zakaz.

You can’t enter this room. (Nie wolno wchodzić do tego pomieszczenia).

You mustn’t leave you baggage unattended. (Nie wolno zostawiac bagażu bez opieki).

You may not park here. (Nie wolno tu parkować).

 

Czasownik modalny – may not, występuje najczęsciej w zwrotach bezosobowych określających zakaz lub brak przyzwolenia, stosowany jest on zwykle na różnego typu tablicach informacyjnych, czy znakach.

You may not smoke in here. (Zakaz palenia papierosów).

You may not take pictures here. (Zakaz robienia zdjęć).

 

(8) wyrażania przypuszczenia i prawdopodobieństwa – can, could, may, might, may not, might not.

 

Czasowniki modalne które wyrażają przypuszczenie lub prawdopodobieństwo mogą mieć tylko dwie formy – teraźniejszą i przeszłą.

 

(A) forma teraźniejsza:

Czasowniki modalne – can, could, may, might, may not, might not, używamy do wyrażania możliwości, przypuszczeń dotyczących obecnej chwili.

He can be at home. (Możliwe, że jest w domu).

They could work long hours. (Być może, że pracują do późna).

Dorothy may have some relatices in Italy. (Możliwe, że Dorota ma rodzinę we Włoszech).

Andrew might speak English. He was in England for three years.(Być może, że Andrzej mówi po angielsku. Był w Angli przez 3 lata).

We may not have time to visit Susan. (Możemy nie mieć czasu, żeby odwiedzić Susan).

I might not do that, it’s too dificult. (Być może, że tego nie zrobię, to jest zbyt trudne).

 

Czasowniki modalne – can, could, may, might, may not, might not, używamy także do wyrażania możliwości, przypuszczeń dotyczących obecnej chwili w formie ciągłej (czasownik z końcówką –ing).

Dorothy can be sleeping now. (Dorota może teraz spać).

They could be watching the mach now. They are keen on basketball. (Możliwe, że teraz oglądają mecz. Są zapalonymi kibicami koszykówki).

She may be waiting for me. (Możliwe, że na mnie czeka).

George might be doing his homework now. (Być może, że George robi teraz zadanie domowe).

My grandparents may not be watching this film now as they hate horrors. (Prawdopodobnie moi dziadkowie nie oglądają tego filmu, ponieważ nie nawidzą horrorów).

She might not be waiting for me any longer. I’m an hour late. (Prawdopodobnie nie czeka na mnie. Jestem spóźnony godzinę).

 

Uwaga: Czasowniki modalne may i might, wyrażają większe prawdopodobieństwo niż czasownik could.

 

(B) forma przeszła:

Czasowniki modalne – could, might, używamy do wyrażania możliwości, przypuszczeń dotyczących czasu przeszłego.

Konstrukcja: could / might + have + imiesłów bierny (3 forma czasownika).

They could have seen that film before. (Możliwe, że widzieli ten film wcześniej).

She could have been a top model. (Mogła była być jedną z najlepszych modelek).

 

Czasowniki modalne – could, might, używamy do wyrażania możliwości, przypuszczeń dotyczących czasu przeszłego ciągłego (czasownik z końcówką –ing).

Konstrukcja: could / might + have + been + imiesłów czynny (czasownik + -ing).

She might have been waiting for you yesterday. (Możliwe, że czekała na Ciebie wczoraj).

 

Czasowniki modalne – must, can’t, couldn’t, wyrażają największy stopień prawdopodobieństwa jakiegoś zdarzenia. Czasownik must, wyraża przekonanie, że coś jest prawdą, natomiast can’t, oraz couldn’t, oznacza przekonanie, że coś jest niemożliwe.

She must be at home now. (Ona musi być teraz w domu) [czas teraźniejszy].

Bob must be waiting for me. (Bob na pewno na mnie czeka) [czas teraźniejszy ciągły].

She can’t be at home now. (Ona nie może być teraz w domu) [czas teraźniejszy].

She must have been at home. (Ona musiała być w domu) [czas przeszły].

She must have been already done that. (Na pewno już to zrobiła) [czas przeszły].

Mery must have been writing that raport for an hour. (Maria na pewno pisała ten parpot przez godzinę) [czas przeszły ciągły].

He can’t be in the office. (Nie może być w biurze) [czas teraźniejszy].

The children can’t be playing. They are too quiet. (Dzieci na pewno się nie bawią. Są zbyt cicho) [czas teraźniejszy ciągły].

He can’t have been in the office. (Nie mogła być w biurze) [czas przeszły].

You can’t have been in Poland for 3 years. You can’t even introduce yourself in Polish. (Na pewno nie byłeś w Polsce przez 3 lata. Nawet nie umiesz przedstawić się po polsku) [czas przeszły].

It couldn’t have been raining last night. The streets are not wet. (Wczoraj w nocy na pewno nie padało. Ulice nie są mokre) [czas przeszły ciągły].

 



Prześlij link znajomym na: